Asshak, Tales from the Sahara

Boeken kunnen ons inspireren, films ook. Het is mooi om dat met anderen te delen. Vandaar deze serie, waarin iemand aandacht vraagt voor een boek of film. Ditmaal bespreekt Els de Roo de documentaire Asshak, Tales from the Sahara.

Intrigerend, spiritueel inspirerend en verwondering, dat zijn de woorden die bij me opkomen na het zien van de documentaire met bovenstaande titel, gemaakt door Ulrike Koch.

Beelden uit het dagelijks leven van verschillende stammen van de Toeareg, die een nomaden-bestaan leiden in de woestijn tussen hun kamelen en andere dieren. Een gemeenschap waar de mannen gesluierd zijn, in tegenstelling tot de vrouwen: zij dragen een vorm van make-up. Dit alles omlijst door prachtige natuur en magnifieke nachtelijke hemellichamen.

Het ässhäk uit de titel is het begrip van deze islamitisch religieuze stroming en betekent zoveel als: datgene wat goed is voor mensen. Vanuit respect voor al het leven inclusief goede leefregels en omgangsvormen.

Dit komt o.a. tot uiting in rituelen, zoals doop, geneeswijze, paranormale beleving.

Rituelen zijn de religieuze ceremonie vanuit de islamitische traditie om de zegen van Bakara te ervaren.

Je ziet vrouwen spelen op de Imzâd, het traditionele muziekinstrument. Het verstrekt en belichaamt als het ware ässhäk en daarmee respect voor andere mensen, geeft je hart moed zodat je aan schoonheid en goede dingen denkt en datgene waar mensen van houden. De plek waar je je toe aangetrokken voelt en je behaaglijk voelt, zul je de zegen ervaren.

Wat ik erg mooi aan de film vind, is dat er aan de ene kant een heel herkenbare medemens wordt geportretteerd, bijvoorbeeld een vrouw zegt: 'Mannen denken dat ze zwaar werk hebben, maar wij zijn koningin van de tent, bouwen ze en ons werk houdt nooit op'.

Waar ik erg van onder de indruk ben, is hoe er wordt omgegaan met het begrip vergeving. Zo anders dan een Jezus-figuur die voor je zonden aan het kruis moest sterven, daar kan ik echt niets mee.

In de praktijk van de Toeareg krijgt vergeving inhoud door een jaarlijks, feestelijk ritueel, inclusief mooie gewaden. Als er iets naars is voorgevallen zet je daar een punt achter op de dag van vergeving. Ook als er niets is voorgevallen. De vergeving wordt met de handen gegeven maar moet uit het hart komen.

Allereerst stel je je hart open, dan gebruik je je mond om vergeving te vragen en tenslotte geef je je hand. Dat is goed voor de positieve energie, het in stand houden van vriendschap en een goed gevoel van samenzijn.

Dit is nog eens een andere uiting van een traditionele islamitische religie. Natuurlijk zijn deze mensen door hun leefwijze meer tot elkaar veroordeeld dan de onze (wij kunnen ons verschuilen voor elkaar) waardoor vriendschappen en een positief samenzijn meer must dan wenselijkheid is. Maar het is een mooi voorbeeld van hoe iets uit een andere cultuur je kan laten nadenken over ons eigen gedrag, over de manier waarop wij ervoor kiezen het begrip waardigheid vorm te geven.

Zien!